اركان عبادت و حضور قلب را خراب نكند بلكه با صبر و طمأنينه خاطر و حضور قلب و توجّه كامل و شرائط و مستحبات هرچه تواند بجاى آرد . سوم صبر بر بلا كه هرگاه مصيبتى از قبيل درد و رنج و فقر و مرگ و اهانت و حبس و آزار دشمن و ساير بليّات و حوادث ناگوار بر انسان پيش آيد با صبر جميل يعنى صبر بىشكايت به خلق و بدون اعتراض قلبى بر خدا و عدم جزع و فزع از درد و غم و اندوه در آن بلا صبر كند . و اگر ايمان را به درختى تشبيه كنيم ثمره و ميوه آن درخت اين انواع صبر است و مؤمن هميشه داراى صبر و شكيبائى در تمام مراحل خواهد بود چون مىداند كه هرحادثه به فرمان خداست . انديشه و اندوه و غم رنج و تعب درد و الم * هريك نهد در دل قدم با حكم و فرمان مىرسد كلمهء 10 - قال أمير المؤمنين عليه السّلام : لو ضربت خيشوم المؤمن بسيفى هذا على أن يبغضنى ما أبغضنى « 1 » . ترجمه : اگر بينى مؤمن را مثله كنم به ضرب شمشير كه مرا دشمن دارد هرگز مرا دشمن ندارد . شرح : شخص مؤمن خدا را شناخته و هركه خدا را شناخت او را دوست دارد و هركه خدا را دوست دارد دوستان خدا را كه مثل اعلاى آنان على عليه السّلام است دوست دارد و تا حدّ جانش از دوستى على عليه السّلام دست برندارد و تا روز قيامت حبّ على عليه السّلام لازمهء ذات اوست . و در اخبار معصوم است كه فرمودند : دوستى على بن ابى طالب از صفات اهل ايمانست ، « عنوان صحيفة المؤمن حبّ علىّ بن أبى طالب » .

--> ( 1 ) . نهج البلاغه ، حكمت 45 ، ط تبريز ، چاپ سنگى رحلى ، ص 269 ، س 4 . در چاپ قبل عبارت « بسيفى هذا » نيامده است ؛ و ترجمه بدين صورت بوده است : « اگر بينى مؤمن را مثله كنند بضرب شمشير . . . » . قوله : « عنوان صحيفه . . . » بحار ، ط بيروت ، ج 27 ، ص 142 ، س 1 و 2 : قال ( الزهرى ) : سمعت انس بن مالك يقول : و اللّه الذى لا إله إلا هو سمعت رسول اللّه صلّى اللّه عليه و إله و سلم يقول : عنوان صحيفة المؤمن حبّ على بن ابى طالب عليه السّلام .